TỪ NGUỒN CỘI LA BẰNG LỊCH SỬ: HỌC VÀ THỰC HÀNH THEO BÁC Ở CHI BỘ CÔNG TÁC DÂN TỘC VÀ ĐẢNG BỘ SỞ DÂN TỘC VÀ TÔN GIÁO THÁI NGUYÊN
Học tập và thực hành theo tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh không bắt đầu từ những điều lớn lao, mà được thể hiện bằng cách mỗi cán bộ, đảng viên lựa chọn việc khó để làm, việc của dân để lo và làm việc đến nơi đến chốn. Ở Chi bộ Công tác Dân tộc, tinh thần ấy đang được cụ thể hóa bằng những nhiệm vụ gắn trực tiếp với đời sống đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Từ La Bằng - nơi cách đây 90 năm ghi dấu sự ra đời của cơ sở Đảng đầu tiên của tỉnh Thái Nguyên - nhìn lại công việc hôm nay, những người làm công tác dân tộc càng thấm thía giá trị của tinh thần dấn thân, gần dân, trọng dân, nói đi đôi với làm. Trong không gian xóm Lau Sau, xã La Bằng, chiều 10/9/2026, dưới mái nhà lá ba gian đơn sơ - nơi cuối năm 1936, bốn quần chúng ưu tú người dân tộc Nùng được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương - câu chuyện của 90 năm trước như được tiếp nối trong suy nghĩ và hành động của mỗi cán bộ, đảng viên hôm nay. Từ những năm tháng đồng chí Đặng Tùng cùng các bậc tiền bối như Đường Nhất Quý, Đường Văn Ngân, Nông Văn Ái, Hoàng Văn Nghiệp không quản gian khổ, kiên trì gây dựng phong trào, tập hợp quần chúng, đến những nhiệm vụ hôm nay vì cuộc sống của đồng bào dân tộc thiểu số, một mạch nguồn được trao truyền: Niềm tự hào về truyền thống không chỉ để nhớ, lòng tri ân không chỉ để nhắc, mà phải được tiếp nối bằng trách nhiệm, bằng hành động và bằng những kết quả cụ thể cho Nhân dân.

Đảng bộ Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Thái Nguyên dâng hương tại Khu di tích lịch sử “Nơi thành lập cơ sở Đảng cộng sản đầu tiên tại tỉnh Thái Nguyên” xóm Lau Sau, xã La Bằng
Bước vào kỷ nguyên mới, Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động, từ “làm theo” sang “thực hành” tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh. Đảng ủy Sở Dân tộc và Tôn giáo xác định lấy hiệu quả công việc, sản phẩm cụ thể và sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo; với Chi bộ Công tác Dân tộc, đó cũng là cách để việc học Bác trở thành những việc làm thiết thực mỗi ngày.
Tại hội nghị sinh hoạt chuyên đề ở La Bằng, bài tham luận của Chi bộ Công tác Dân tộc do đồng chí Nguyễn Văn Nghĩa trình bày đã vang lên như một lời cam kết hành động: "Nếu các thế hệ đi trước đã dám hy sinh để mở đường cho cách mạng, thì thế hệ chúng ta hôm nay phải dám đổi mới, dám hành động, dám chịu trách nhiệm, quyết tâm biến chủ trương của Đảng thành những kết quả cụ thể, thiết thực đối với đồng bào". Tinh thần ấy đang được Chi bộ cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, hướng về cơ sở và vì cuộc sống của đồng bào, cụ thể:
"Gần dân, trọng dân" - Khơi dậy sức mạnh Người có uy tín
Một trong những biểu hiện sinh động của phong cách Hồ Chí Minh trong công tác dân tộc chính là quan điểm “Dân là gốc” - gần dân, trọng dân, lắng nghe dân và biết dựa vào những người tiêu biểu trong cộng đồng. Trong công tác dân tộc, muốn chính sách đi vào cuộc sống thì trước hết phải hiểu dân, gần dân và biết phát huy sức dân. Từ nhận thức đó, Chi bộ Công tác Dân tộc xác định phát huy vai trò người có uy tín là một trong những nhiệm vụ có ý nghĩa trực tiếp và lâu dài.

Đoàn cán bộ người có uy tín trong vùng đồng bào DTTS đi thăm quan, học tập kinh nghiệm tại tỉnh Điện Biên năm 2026
Ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 307/2026/NĐ-CP quy định về lựa chọn, công nhận và thực hiện chính sách đối với người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, Chi bộ Công tác Dân tộc đã kịp thời lãnh đạo, chỉ đạo nghiên cứu, tham mưu triển khai Nghị định trên địa bàn tỉnh; chủ động rà soát những điểm mới, đối chiếu với tình hình thực tiễn, từ đó tham mưu Lãnh đạo Sở tổ chức thực hiện sớm, đúng quy định và sát với đặc điểm từng địa bàn, từng cộng đồng dân cư.
Cách làm ấy không chỉ nhằm đưa một chính sách mới vào cuộc sống nhanh nhất, mà quan trọng hơn là bảo đảm lựa chọn đúng những người thực sự được cộng đồng tin tưởng, có tiếng nói và khả năng tập hợp, vận động Nhân dân. Trong bối cảnh sắp xếp, sáp nhập thôn, xóm, hơn lúc nào hết, vai trò của người có uy tín cần được khẳng định trong lòng đồng bào các dân tộc là người thực sự có tiếng nói, có khả năng quy tụ, vận động, làm cầu nối quan trọng giữa cấp ủy, chính quyền với đồng bào; góp phần tạo đồng thuận xã hội, vận động Nhân dân thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và tham gia phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.
Đây cũng là cách Chi bộ cụ thể hóa việc học tập và thực hành tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh bằng chính những công việc hằng ngày: sát cơ sở, sát thực tiễn, kịp thời với yêu cầu của địa phương và đặt hiệu quả đối với Nhân dân làm điểm đến của công tác tham mưu.
“Dân vận khéo” để việc khó thành việc của dân
Đáng chú ý, từ thực tiễn trong thực hành theo Bác ở Chi bộ Công tác Dân tộc là gắn công tác chuyên môn với phong trào “Dân vận khéo”. Năm 2026, Chi bộ lựa chọn mô hình “Người có uy tín: nói dân tin, làm dân theo”, triển khai tại xã Tràng Xã, Phủ Thông, lấy vận động đồng bào phát triển kinh tế, giữ gìn văn hóa, chấp hành pháp luật và bảo đảm an ninh trật tự làm trọng tâm.
Điểm đáng nói là dân vận không được thực hiện theo cách “đến tuyên truyền rồi về”, mà gắn với việc nắm tâm tư, nguyện vọng, rà soát nhu cầu và cùng cơ sở tìm hướng giải quyết. Từ đó, công tác dân vận trở thành phương thức để đưa chính sách đến gần dân hơn, tạo đồng thuận trước khi triển khai và huy động sức dân trong quá trình thực hiện.
Đây chính là sự vận dụng phương pháp gần dân, trọng dân của Chủ tịch Hồ Chí Minh vào điều kiện hiện nay: nói để dân hiểu, làm để dân tin và cùng dân tạo ra kết quả.
Phân định đúng để chính sách đến đúng nơi, đúng người
Một công việc ít được nhìn thấy bằng những con số trên bề mặt nhưng có ý nghĩa rất quan trọng đối với công tác dân tộc là rà soát, xác định và phân định địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Thái Nguyên có 92 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó 82 xã, phường thuộc vùng đồng bào dân DTTS&MN; các địa bàn được phân định theo 3 khu vực với 37 khu vực I, 9 khu vực II và 36 khu vực III; sau sắp xếp thôn, xóm còn 1.055 thôn DTTS&MN, 290 thôn đặc biệt khó khăn.Đây là căn cứ quan trọng để triển khai chính sách, bố trí nguồn lực và xác định mức độ ưu tiên đầu tư phù hợp với từng địa bàn.
Đối với cán bộ làm công tác dân tộc, thực hành theo Bác trong công việc này chính là sự cẩn trọng, khách quan và sát thực tiễn. Mỗi quyết định phân định địa bàn không đơn thuần là một thủ tục hành chính, mà phía sau đó là khả năng tiếp cận chính sách, cơ hội đầu tư và điều kiện phát triển của người dân. Vì vậy, Chi bộ xác định phải làm chắc từ cơ sở, rà soát kỹ, cập nhật kịp thời, bảo đảm việc xác định địa bàn phản ánh đúng thực tế và phục vụ tốt nhất yêu cầu quản lý nhà nước về công tác dân tộc.

Hội nghị cung cấp thông tin cho người có uy tín năm 2026
Đưa Chương trình mục tiêu quốc gia từ chủ trương thành kết quả- Đưa bản làng vươn mình trong kỷ nguyên mới
Nếu người có uy tín là “cầu nối” giữa chính sách với cộng đồng thì Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030 là một trong những nguồn lực quan trọng để tạo chuyển biến về chất lượng cuộc sống. Theo Kế hoạch thực hiện Chương trình của tỉnh, Sở Dân tộc và Tôn giáo được giao chủ trì tham mưu, tổ chức triển khai Hợp phần thứ hai; đồng thời hướng dẫn chính sách, phối hợp xác định địa bàn, đối tượng thụ hưởng, theo dõi và đánh giá các mục tiêu, chỉ tiêu liên quan đến vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Đây là nhiệm vụ lớn, phạm vi rộng và liên quan trực tiếp đến nhiều lĩnh vực của đời sống. Bởi vậy, Chi bộ xác định phương pháp làm việc phải rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền; đồng thời phải bám sát cơ sở, lựa chọn đúng trọng tâm, tránh dàn trải. Tư tưởng ấy được thể hiện qua các mục tiêu cụ thể: Phấn đấu thu nhập bình quân người dân nông thôn vùng dân tộc thiểu số tăng 2,5-3 lần so với năm 2020; tỷ lệ hộ nghèo dân tộc thiểu số giảm xuống dưới 10%; 80% hộ nông dân dân tộc thiểu số biết làm kinh tế nông - lâm nghiệp hàng hóa; 100% hộ dân được sử dụng điện và nước sinh hoạt hợp vệ sinh; cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn trước năm 2030… Cùng với phát triển kinh tế, các mục tiêu về bảo tồn văn hóa, chuyển đổi số và giải quyết những vấn đề xã hội cấp thiết cũng được đặt ra, trong đó có phục hồi 70% lễ hội truyền thống tiêu biểu gắn với du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng; hỗ trợ các điểm ứng dụng công nghệ thông tin tại xã, thôn; đẩy mạnh “Bình dân học vụ số” và từng bước xóa bỏ tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống ở những địa bàn còn khó khăn.
Điều quan trọng hơn cả là các mục tiêu ấy không được nhìn như những con số để báo cáo, mà phải trở thành căn cứ để mỗi cán bộ xác định việc mình phải làm. Hướng dẫn thực hiện Chương trình cũng nhấn mạnh việc ưu tiên các địa bàn khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, đồng thời khuyến khích phát triển sinh kế gắn với khoa học - công nghệ, kinh tế số, kinh tế xanh và kết nối thị trường.
Xóa nhà tạm - một thước đo của tinh thần phục vụ Nhân dân
Trong rất nhiều nhiệm vụ, xóa nhà tạm, nhà dột nát là công việc thể hiện rõ nhất giá trị của tinh thần phục vụ Nhân dân, đòi hỏi cán bộ phải bám sát địa bàn, cập nhật từng trường hợp, phối hợp tháo gỡ từng khó khăn và đôn đốc tiến độ. Một căn nhà được sửa chữa, một mái nhà mới được dựng lên không chỉ là một công trình an sinh mà còn là niềm tin, sự ổn định và cơ hội để một gia đình yên tâm lao động, sản xuất.

Đoàn công tác Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh thăm và khảo sát nhu cầu hỗ trợ
xây dựng, sửa chữa nhà ở cho người dân tại xã Đức Lương
Theo báo cáo của Sở Dân tộc và Tôn giáo, đến 15 giờ ngày 23/7/2026, toàn tỉnh có 868 hộ thuộc các chương trình hỗ trợ được phê duyệt; trong đó 336 căn đã hoàn thành, 425 căn đang triển khai xây dựng, sửa chữa và 107 căn đã được phê duyệt, chuẩn bị khởi công. Cùng với đó, chi bộ đã phối hợp tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh xây dựng Đề án tổng thể xóa nhà tạm, nhà dột nát giai đoạn 2026-2030 và định hướng phân bổ nguồn từ Chương trình MTQG, các nguồn huy động hợp pháp khác để hỗ trợ các hộ dân.
Quá trình triển khai nhìn từ góc độ học tập và thực hành theo Bác, đây chính là những việc làm cụ thể nhất. Không phải nói nhiều về “vì dân”, mà trực tiếp góp phần để người dân có nơi ở an toàn hơn; không chỉ ban hành văn bản, mà theo dõi đến khi chính sách thực sự đến được với người dân.
Để mỗi việc làm trở thành một dấu ấn của người cán bộ dân tộc
Từ người có uy tín, phân định địa bàn, Chương trình MTQG 417, “Dân vận khéo” đến xóa nhà tạm, điểm chung trong cách làm của Chi bộ Công tác Dân tộc là lấy cơ sở làm nơi kiểm nghiệm chính sách và lấy kết quả thực tế làm thước đo trách nhiệm. Học Bác, vì thế, không phải là một nhiệm vụ riêng của công tác giáo dục chính trị tư tưởng. Đó phải là phương pháp làm việc hằng ngày: sâu sát hơn với cơ sở; kỹ lưỡng hơn trong tham mưu; chủ động hơn trong phối hợp; quyết liệt hơn khi tổ chức thực hiện; và quan trọng nhất là dám chịu trách nhiệm về kết quả công việc.
Trên hành trình ấy, những mục tiêu, nhiệm vụ của Chương trình MTQG, những căn nhà tạm được xóa bỏ, những chế độ, chính sách đến với người dân kịp thời… không chỉ là những con số trong báo cáo. Phía sau đó là biết bao nỗ lực, tâm huyết và trách nhiệm của những người làm công tác dân tộc; là sự trăn trở trước những khó khăn của đồng bào và khát vọng góp sức để từng bản làng đổi thay, cuộc sống của người dân ngày một tốt hơn. Khi những con số biết “lên tiếng” cũng là lúc việc học tập và thực hành tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được thể hiện sinh động nhất của những người cán bộ, đảng viên.
Tiếp nối dòng chảy 90 năm hào hùng
Nhìn lại chặng đường 90 năm kể từ ngày thành lập cơ sở Đảng đầu tiên tại La Bằng, từ 4 đảng viên ban đầu, Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên ngày nay đã lớn mạnh với hơn 141 nghìn đảng viên. Sự phát triển ấy là minh chứng hùng hồn cho niềm tin sắt đá của Nhân dân các dân tộc đối với ngọn cờ lãnh đạo của Đảng. Từ không gian lịch sử La Bằng - nơi ghi dấu những năm tháng đấu tranh cách mạng hào hùng - đến những bản, xóm vùng cao hôm nay đang từng ngày đổi thay, một mạch nguồn lịch sử vẫn được tiếp nối bằng những việc làm cụ thể. Niềm tự hào và lòng tri ân đối với các thế hệ đi trước không chỉ để nhắc nhớ, mà trở thành động lực để mỗi cán bộ, đảng viên Đảng bộ Sở Dân tộc và Tôn giáo, nhất là Chi bộ Công tác Dân tộc, tự soi mình trong từng nhiệm vụ được giao; sâu sát cơ sở hơn, trách nhiệm hơn và tận tâm hơn với công việc vì Nhân dân. Đó chính là cách thiết thực để thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới - biến truyền thống thành hành động, biến niềm tin thành kết quả, góp phần cùng Đảng bộ và Nhân dân Thái Nguyên xây dựng quê hương ngày càng phồn vinh, hạnh phúc, vững bước vào kỷ nguyên mới của dân tộc./.